Als je werkt, werkloosheids- of wachtuitkeringen ontvangt, moet je verplicht aansluiten bij een ziekenfonds of mutualiteit. Die zorgt ervoor dat je bij ziekte vergoed wordt of voor medicatie en doktersbezoeken terugbetalingen ontvangt.
Tijdens je wachttijd blijf je als werkzoekende recht hebben op geneeskundige verstrekkingen via het ziekenfonds van je ouders.
Bij ziekte of ongeval verwittig je onmiddellijk je werkgever. Doe dit niet per mail of per sms. Je neemt het best telefonisch contact op met je werkgever.
Het doktersattest stuur je binnen de twee werkdagen (tenzij de cao of het arbeidsreglement een andere termijn bepaalt) naar je werkgever.
Ook de adviserende geneesheer van je ziekenfonds moet tijdig met een doktersattest of een document 'vertrouwelijk' op de hoogte gebracht worden:
normaal (ondermeer als je werkloos of uitzendkracht bent), binnen de twee dagen na het begin van de arbeidsongeschiktheid;
ten laatste op de 14de kalenderdag na het begin van je ongeschiktheid als je als arbeider werkt;
ten laatste op de 28ste kalenderdag als je als bediende werkt of zelfstandige bent.
Een goede raad: wacht niet tot het laatste ogenblik!
Bij twijfel doe je best aangifte binnen de eerste twee dagen van de arbeidsongeschiktheid.
De formulieren waarmee je arbeidsongeschiktheid aangegeven moet worden, kun je afhalen in je CM-kantoor of downloaden op http://www.cm.be/ .
De sociale wetgeving in ons land zorgt ervoor dat de werknemer bij ziekte of ongeval niet zonder inkomen valt. Dat gebeurt enerzijds door het gewaarborgd loon en anderzijds door de ziekteverzekering.
Let op!
Er zijn wijzigingen in het abeiders- en bediendestatuut vanaf 01/01/2012. Als de uitvoering van je nieuwe arbeidsovereenkomst ingaat op 1 januari 2012 of later, neem dan contact op met het ACV-dienstencentrum bij jou in de buurt (ziehttp://adressen.acv-online.be). Voor meer info, raadpleeghttp://www.acv-online.be.
Heb je als arbeid(st)er minstens een maand in de onderneming gewerkt, dan heb je recht op gewoon loon tijdens de eerste zeven kalenderdagen van je afwezigheid. De eerste dag, de zogenaamde carensdag, wordt meestal niet vergoed. Een carensdag is er enkel als de ziekte minder dan veertien dagen
duurt. Deze carensdag moet een dag zijn waarop de arbeid(st)er normaal zou werken.
Van de 8ste tot de 14de dag ontvang je eveneens een vergoeding van de werkgever. Deze is ongeveer dezelfde als je nettoloon.
Vanaf de 15e dag tot de 30ste dag ontvang je vergoedingen van het ziekenfonds (60% van het brutoloon), aangevuld met een vergoeding van de werkgever. De vergoeding van de werkgever is zo berekend dat je gedurende deze periode je nettoloon behoudt.
Vanaf de 31ste dag ziekte worden nog slechts vergoedingen van het ziekenfonds uitbetaald (60% van het brutoloon).
Het gewaarborgd loon is niet verschuldigd wanneer je opnieuw ziek wordt tijdens de veertien dagen die volgen op het einde van de eerste periode arbeidsongeschiktheid, behalve:
wanneer je het bewijs levert dat het om een andere ziekte of een ander ongeval gaat;
wanneer de eerste periode van werkonbekwaamheid geen aanleiding heeft gegeven tot uitbetaling van de gehele periode van gewaarborgd loon.
In dit geval heb je als arbeid(st)er, ongeacht je anciënniteit, recht op je normaal loon gedurende een periode van 30 kalenderdagen. Dit loon wordt bij wijze van voorschot door de werkgever betaald.
Heb je als bediende minstens een dag in een onderneming gewerkt, dan heb je recht op gewaarborgd loon. Er wordt een onderscheid gemaakt naargelang de aard van je contract.
Heb je een contract voor bepaalde duur van minder dan drie maanden (of tijdens de proefperiode van
een contract van onbepaalde duur of van bepaalde duur langer dan drie maanden) dan volgt je helemaal de regeling van de arbeiders:
je krijgt je normaal loon gedurende een periode van zeven kalenderdagen;
vanaf de 8ste tot de 14de dag betaalt je werkgever een vergoeding die ongeveer met het nettoloon overeenkomt;
vanaf de 15e tot de 30ste dag ontvang je een vergoeding van je ziekenfonds, aangevuld met een vergoeding van je werkgever. De vergoeding van de werkgever is zo berekend dat je in feite ook je nettoloon behoudt gedurende deze periode;
vanaf de 31ste dag ziekte krijg je nog slechts een vergoeding van je mutualiteit, namelijk 60%van je brutoloon.
de schikkingen in verband met carensdag en hervalling zijn dezelfde als voor de arbeiders.
Heb je een contract voor een onbepaalde duur of voor een bepaalde duur van minstens 3 maanden (buiten de proefperiode), dan:
heb je recht op je normaal loon gedurende een periode van dertig kalenderdagen;
vanaf de 31ste dag krijg je een vergoeding van je mutualiteit (60% van je brutoloon);
de carensdag bestaat hier niet.
Ook hier heb je, ongeacht je anciënniteit in de onderneming, recht op je normaal loon gedurende een periode van dertig kalenderdagen.
Als je ziek bent, moet je onmiddellijk het ziekenfonds en het uitzendkantoor verwittigen en hen een medisch getuigschrift bezorgen. Dit moet je ook doen als je (week)contract net afgelopen is en je nog ziek bent.
Naargelang je anciënniteit bij het uitzendkantoor, de overblijvende duur van de overeenkomst, je statuut (arbeider, bediende of jobstudent), de duur van de ziekte en het moment van de eerst ziektedag, heb je recht op gewaarborgd loon dat betaald wordt door het uitzendkantoor. Daarnaast heb je ook recht op een uitkering van het ziekenfonds of een aanvullende vergoeding ten laste van het uitzendkantoor bovenop de ziekte-uitkering van het ziekenfonds.
In sommige sectoren geldt het systeem van de “carensdag”. Dat betekent dat de eerste ziektedag niet betaald wordt. Jobstudenten die als uitzendkracht werken (met verlaagde RSZ-bijdrage stelsel) hebben geen recht op een uitkering van het ziekenfonds.
Als je slachtoffer wordt van een arbeidsongeval worden je medische kosten vergoed en wordt je inkomenverlies doorbetaald tot het einde van het contract.
Voor zelfstandigen gelden andere regels.
De rustperiode bij een bevalling is gelijk aan:
Je hebt dus in totaal recht op vijftien weken. De periode waarin effectief gewerkt werd binnen de 5 weken voor de verplichte week voor de eigenlijke bevalling, mag bij de negen weken verplichte bevallingsrust gevoegd worden.
Bij de bevalling van een meerling heb je recht op meer verlof. De zes weken voor de vermoedelijke bevallingsdatum worden uitgebreid met twee weken. Hierdoor maak je aanspraak op acht weken voorbevallingsrust, waarvan een week verplicht te nemen voor de bevalling. Je kunt je werkgever en je ziekenfonds bovendien vragen de nabevallingsrust met twee weken te verlengen. Hierdoor kun je elf weken nabevallingsrust opnemen. In totaal heb je zo recht op negentien weken moederschapsrust wanneer je van een meerling bevalt.
In geval van hospitalisatie van het kind (langer dan zeven dagen) kan de bevallingsrust verlengd worden met het aantal dagen van hospitalisatie min de eerste 7 dagen van hospitalisatie, met een maximumduur van 24 weken.
De jonge moeder kan ook aanspraak maken op een extra week nabevallingsrust wanneer zij gedurende de volledige periode van zes weken (acht weken bij geboorte van een meerling) vóór de bevalling ziek is geweest. Deze periode van ziekte moet erkend zijn door de adviserende geneesheer van het ziekenfonds om aanspraak te kunnen maken op de extra week nabevallingsrust.
In sommige werksituaties (gevaar voor de gezondheid van de vrouw of van haar ongeboren kind) heb je recht op meer verlof. Je kunt dit navragen in het ACV-dienstencentrum of bij je CM-consulent. Deze aanvraag kan ten vroegste zeven weken voor de vermoedelijke bevallingsdatum gebeuren:
met een geneeskundig getuigschrift waarop de vermoedelijke datum van de bevalling is vermeld en de datum vanaf wanneer je prenatale rust neemt;
met een uittreksel uit de geboorteakte wanneer je dit na de bevalling doet.
De ziekteverzekering betaalt een uitkering tijdens de bevallingsrust, namelijk 82% van je onbegrensd brutoloon tijdens de eerste dertig dagen. Vanaf de 31ste dag tot het einde van de moederschaprust wordt 75% van het onbegrensd brutoloon uitbetaald. Voor werklozen bedraagt de ziekte-uitkering 79,5% tijdens de eerste dertig dagen en 75% vanaf de 31ste dag tot het einde van de moederschapsrust.
Als de bevalling later gebeurt dan de vooropgestelde vermoedelijke datum, dan wordt voor de periode die de vijftien weken overschrijdt, een uitkering toegekend die overeenstemt met 75% van het begrensd brutoloon.
De vader heeft bij de geboorte van zijn kind, het recht gedurende tien dagen afwezig te zijn van het werk. In de privésector moet hij die binnen de 4 maanden vanaf de dag van de geboorte opnemen. De eerste drie dagen zijn ten laste van de werkgever, de daarop volgende zeven dagen zijn ten laste van het ziekenfonds.
Daarnaast heeft de vader van het kind onder bepaalde voorwaarden (bij hospitalisatie of overlijden van de moeder) geheel of gedeeltelijk recht op een afwezigheid gelijk aan bevallingsrust. Hij moet dit wel aanvragen bij zijn ziekenfonds.
Bij adoptie kunnen de vader en de moeder, die in de privésector werken, tot maximum twaalf weken adoptieverlof opnemen, afhankelijk van de leeftijd van het kind:
zes weken voor een kind jonger dan drie jaar;
vier weken voor een kind tussen drie en acht jaar;
vanaf 8 jaar is geen adoptieverlof meer voorzien.
Voor kinderen met een zware handicap kan het adoptieverlof worden verdubbeld.
Meer informatie voor jonge ouders in de ACV-brochures 'Arbeid en zwangerschap' en 'Arbeid en gezin'
* zijn verplichte velden
